W Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) wypłata emerytury na konto wyłącznie innej osoby nie jest możliwa – świadczenie musi trafiać na rachunek bankowy należący do emeryta lub rachunek współwłasny. Wyjątkiem są jedynie sytuacje szczególne, m.in. uprawnienia dla osób mieszkających w Polsce (przy transferach z zagranicy) lub dla opiekuna prawnego.
Od 1 stycznia 2022 r. nowi emeryci i renciści muszą otrzymywać świadczenia wyłącznie bezgotówkowo na swoim koncie bankowym. Oznacza to koniec wypłat gotówkowych pocztą dla osób, które nabyły prawo do świadczeń po tej dacie.
Nowe zasady wypłat emerytur i rent od 2022 roku
Zmiany promują bezpieczeństwo, wygodę i szybkość transakcji bezgotówkowych. Osoby uzyskujące prawo do emerytury lub renty po 1 stycznia 2022 r. nie mogą wybrać wypłat gotówkowych – we wniosku muszą wskazać numer własnego rachunku bankowego.
Dla świadczeniobiorców, którzy nabyli prawa wcześniej, nadal jest możliwy odbiór gotówki przez pocztę, choć ZUS zachęca do przejścia na przelewy.
Statystyki ZUS potwierdzają trend – blisko 75% klientów pobiera emerytury i renty na rachunki bankowe, ograniczając ryzyko kradzieży i zyskując szybki dostęp do środków.
Czy emerytura może trafić na konto dziecka, małżonka lub innej osoby?
ZUS nie pozwala przekazywać emerytury bezpośrednio na konto osoby trzeciej (np. dziecka lub krewnego), jeżeli rachunek nie jest współwłasnością emeryta. Świadczenie musi wpływać na konto należące do osoby uprawnionej lub na rachunek współprowadzony z nią.
W praktyce oznacza to, że wskazanie wyłącznie konta dziecka spowoduje odmowę – nowy emeryt powinien posiadać własny rachunek lub otworzyć konto wspólne.
Wyjątki i pośrednie rozwiązania
W poniższych sytuacjach ZUS akceptuje rozwiązania inne niż przelew na wyłącznie indywidualne konto emeryta:
- Rachunek współwłasny – możliwe jest przekazywanie świadczenia na konto, którego współwłaścicielem jest emeryt wraz z dzieckiem lub małżonkiem;
- Upoważnienie dla osoby w Polsce (emerytury zagraniczne) – dla osób mieszkających za granicą ZUS może wypłacać świadczenie na rachunek w Polsce osoby upoważnionej (rozwiązanie dedykowane transferom międzynarodowym);
- Opiekun prawny – środki mogą wpływać na rachunek opiekuna prawnego osoby uprawnionej lub małoletniego pobierającego rentę rodzinną;
- Pełnomocnik – pełnomocnik może złożyć wniosek o zmianę sposobu wypłaty, jednak same środki muszą trafiać na konto emeryta lub współwłasne.
Wiele rodzin wybiera założenie wspólnego konta z seniorem, co ułatwia codzienne zarządzanie finansami i nie narusza zasad ZUS.
Jak zgłosić konto bankowe do wypłaty emerytury?
Zmianę sposobu wypłaty lub numeru rachunku zgłasza się na formularzu EZP (zmiana danych osoby zamieszkałej w Polsce). Dokument znajdziesz na zus.pl i możesz złożyć go w jednej z poniższych form:
| Sposób złożenia wniosku | Opis |
|---|---|
| Osobiście w ZUS | W dowolnej jednostce ZUS; pracownicy pomogą wypełnić formularz. |
| Przez pocztę | Wyślij wypełniony druk EZP do ZUS. |
| Przez PUE ZUS | Zaloguj się do Platformy Usług Elektronicznych (PUE), wybierz „ZUS EZP”, uzupełnij i wyślij online. |
| W banku | W placówce pracownik wypełni wniosek i wyśle go do ZUS. |
| Przez bankowość elektroniczną | Wypełnij wniosek online w banku, następnie wydrukuj i złóż w ZUS lub banku. |
Wniosek o wypłatę świadczenia na rachunek bankowy pobierzesz bezpośrednio z zus.pl. Zmiana zwykle obowiązuje od najbliższej wypłaty (jeśli zgłoszono ją z odpowiednim wyprzedzeniem), w innym przypadku – od kolejnego miesiąca.
Co dzieje się po śmierci emeryta?
Emerytura przelana po dacie zgonu świadczeniobiorcy podlega zwrotowi do ZUS. Bank zwraca nienależnie wypłacone środki, a ZUS może zażądać danych użytkowników rachunku.
Nawet małżonek czy dzieci nie mogą zatrzymać kwoty przekazanej po śmierci bliskiego. Zgłoszenie zgonu w ZUS niezwłocznie po jego wystąpieniu pozwala uniknąć formalnych komplikacji.
Zalety wypłaty na konto i praktyczne wskazówki
Przejście na przelewy bankowe to nie tylko obowiązek dla nowych emerytów, ale także wymierne korzyści:
- bezpieczeństwo – brak ryzyka utraty gotówki w drodze z poczty;
- wygoda – automatyczne wpływy i łatwe opłacanie rachunków online;
- szybkość – środki są dostępne od razu po zaksięgowaniu.
Wskazówki dla emerytów
Oto proste działania, które ułatwią bezpieczne korzystanie z przelewów bankowych:
- załóż konto w banku przyjaznym seniorom, np. z prostą bankowością internetową,
- poproś rodzinę o wsparcie przy rejestracji w PUE ZUS – to bezpłatne i przyspiesza sprawy,
- w razie braku dostępu do internetu wybierz obsługę w oddziale ZUS lub w banku.
